УИХ-ын Төрийн байгуулалтын байнгын хорооны хуралдаанаар Х.Тэмүүжин гишүүн нарын 17 гишүүн санаачлан өргөн барьсан УИХ-ын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хуулийн төслийн хэлэлцэх, эсэхийг хэлэлцэж байна. Тус хуульд УИХ-ын дарга намаасаа түдгэлздэг, индэр дээрээс суудлыг нь буулгах гэх мэт өөрчлөлтийг тусгасан. УИХ дахь АН-ын бүлэг энэ хуулийг баталбал МАН-ын бүлгээс УИХ-ын даргаар сонгохоор оруулж ирсэн С.Бямбацогтыг дэмжинэ гэсэн байр суурийг илэрхийлсэн учраас өнөөдөр өглөө шууд хэлэлцээд эхэлжээ. Хэлэлцэж байгаа асуудалтай холбоотойгоор гишүүд асуулт асууж, хариулт авч байна.
УИХ-ын гишүүн Р.Эрдэнэболд: Дэлхий дахинд хүчтэй нь хүчгүйгээ гэдэг ноёрхлын давлагаа явж байгаа үед Монгол Улсын тусгаар тогтнолын аврал бол парламентын засаглалаа бэхжүүлэх. Жирийн иргэдэд зориулж энэ хуулийн ач холбогдлыг хэлж өгөөч.
УИХ-ын гишүүн, хууль санаачлагч Х.Тэмүүжин: Нэгд, бид дарга шүтдэг, даргад эрх мэдэл төвлөрүүлдэг хандлага руу бүгд уралдсан байна. УИХ-ын даргаа хоёр удаа унагасан шалтгаан ердөө энэ. Зүгээр УИХ-ын дарга хийгээд, парламентын ардчиллыг манаад сууж байх хүн намын дарга болох гэж оролдоод унасан. Нөгөө нь намын даргынхаа хажууд бас нэг сэтэр зүүх гээд УИХ-ын дарга болоод эцэст нь унасан. Тэгэхээр парламентын спикер эрх мэдлийн төвлөрөл, даргын шуналгүй байх ёстой. Эрх мэдлийг өөрт төвлөрүүлэх биш 126 гишүүнд эрх мэдлийг задалж өгч хөгжлийн бодлого ярих боломж олгох хэрэгтэй. Хоёрт, чөлөөт дуу хоолой. Цөөнхөө боомилдог, олонхын талд орж цөөнхийг дуу хоолойг хязгаарладаг биш, чөлөөтэй яриулж хэлэлцүүлдэг байх ёстой. Нэг талд гардаг парламентын дарга цөөнхөө хязгаарлачих гээд байдаг юм байна. Гуравт, Монгол Улсад намаасаа түдгэлздэг эрх мэдэл Ерөнхийлөгч байгаа. Гэтэл УИХ-ын дарга Ерөнхийлөгчийг түр эзгүйд орлодог. Үүнийг нэг намын дарга хэрэгжүүлбэл Монгол Улсад Үндсэн хуулийн хямрал болно. Тиймээс УИХ-ын дарга намчрахгүй, намын үйл ажиллагаанаас ангид байх ёстой. Энэ бол Үндсэн хуулийн шаардлага юм билээ.
УИХ-ын гишүүн Ж.Батжаргал: Улс төрийн намын хатуу гишүүнчлэлтэй улсад хэр тохиромжтой заалт вэ. Тиймээс хэлэлцэхийг нь дэмжээд ажлын хэсэг гараад, сайн хэлэлцээд явах нь зөв.
УИХ-ын гишүүн Б.Батбаатар: Энэ хуульд оруулж байгаа өөрчлөлтөөр өөр дуу хоолой нээгдэхгүй юм байна. МАН, АН-ын төлөөлөл уулзаад энэ хуулийг батална гэж байна. Өөр намууд оролцож, ярилцсан юм уу. Тэгээд 5 намын дуу хоолой болно гээд байдаг. Мөн энэ хууль чинь С.Бямбацогтод зориулж орж ирж байна. Ц.Нямдоржийг УИХ-ын дарга байхад намын гишүүнчлэлээс татгалз гэхэд “татгалзлаа гээд яах вэ намаараа л үлдэнэ” гэж хариулж байсан. Хэрвээ үнэхээр сонгодог парламент руу явъя гэж байгаа бол Ерөнхий сайд нь УИХ-аа тараадаг байж болохгүй юу. Дээрээс нь бүлэгт харьяалагдаагүй гишүүд гээд байдаг. Завсарлага авах эрх байхгүй. УИХ-ын дарга нь нам бус байлгавал дэд дарга нараа нам бус болгох юм уу. 5 намын төлөөллөөс оролцуулаад ойлголцоод цааш явах ёстой.
УИХ-ын гишүүн, хууль санаачлагч Х.Тэмүүжин: Үндсэн хууль дээр УИХ-ын даргыг гишүүд дотроосоо ил санал хурааж сонгоно. Дэд дарга нарыг нам, эвслийн бүлгүүд сонгоно гэж заасан. УИХ бол хүссэн хүсээгүй 126 гишүүнээс бүрдэж байгаа боловч нэр дэвшилтээс болж намаас хамааралтай байдаг. Хэлэлцэхийг нь дэмжээд ажлын хэсэг байгуулаад явах нь гишүүдийн бүрэн эрх.
Сэтгэгдэл бичих